Kwas foliowy i jego właściwości

5 października 2016, ZDROWIE & ODŻYWIANIE Anna Serwatkiewicz
Kwas foliowy i jego właściwości

Kwas foliowy (folacyna, witamina M) to jeden z folianów znanych pod nazwą witaminy B9. Jest on najbardziej stabilną formą folianów, dlatego często wykorzystywany jest jako składnik suplementów diety. Jest potrzebny każdemu człowiekowi do prawidłowego funkcjonowania organizmu, jednak znaczna większość z nas może cierpieć na jego niedobór, który może mieć szczególnie poważne skutki jeśli występuje u kobiet w ciąży, prowadząc do wad i uszkodzeń płodu.



2

Rola kwasu foliowego

Kwas foliowy jest szczególnie ważny dla każdej komórki naszego ciała, ponieważ bierze udział w syntezie kwasów nukleinowych budujących strukturę ludzkiego DNA. W związku z powyższym wpływa na funkcjonowanie oraz budowę każdej komórki naszego ciała. Ponadto bierze udział w wielu przemianach biochemicznych w organizmie (witamina B9 pełni rolę koenzymu). Dodatkowo wraz z witaminą B12 uczestniczy w dojrzewaniu czerwonych krwinek, których niedobór skutkuje anemią i osłabieniem. Kwas foliowy zapobiega także miażdżycy, wspomaga obniżanie poziomu homocysteiny odpowiedzialnej za powstawanie chorób sercowo-naczyniowych, jak inne foliany ma takżę działanie przeciwdepresyjne oraz wspomaga wytwarzanie mleka u kobiet w okresie karmienia piersią. Uważa się,  że zapobiega również nowotworzeniu (suplementacja kwasem foliowym może likwidować zmiany meta- i dysplastyczne w szyjce macicy). Ma również istotne znaczenie wspomagając pracę jelit, wątroby i żołądka. Ponadto jest niezbędny w celu prawidłowego rozwoju tkanki nerwowej i mózgu u płodu, jego rozwój oraz przekazywanie wad dziedzicznych. Niedobór kwasu foliowego może skutkować wadami cewy nerwowej, upośledzeniem umysłowym, deformacjami płodu. Przypuszcza się również, że suplementacja folianami w przypadku niektórych chorób nowotworowych, jak: rak prostaty, sutka, okrężnicy, czy białaczka może wspomagać hipermetylację DNA, czyli inaktywacji genów warunkujących powstawanie choroby.

Ze względu na jego wszechstronne wykorzystanie w komórkach i procesach zachodzących w naszym organizmie warto zadbać o odpowiednia suplementację kwasu foliowego.

Źródła kwasu foliowego

Kwas foliowy występuje zarówno w produktach roślinnych, jak i zwierzęcych. Należą do nich: żołtka jaj, wątroba, ciemnozielone warzywa (szpinak, sałata, fasola szparagowa, cukinia, kapusta, natka pietruszki, brokuły, brukselka, szczypiorek). Ponadto spore jego ilości występują w nasionach słonecznika, orzechach i burakach, a także roślinach strączkowych (bób, fasola, groch, soczewica).

Warto jednak wiedzieć, że takie czynniki jak: temperatura i światło słoneczne oraz długie przechowywanie i obgotowywanie produktów spożywczych znacznie zmniejsza zawartość kwasu foliowego. Z kolei spożywanie produktów bogatych w witaminę C zdaje się chronić go przed rozpadem. Przydatna może okazać się także suplementacja kwasu foliowego w postaci syntetycznej. W tej formie kwas foliowy przyswajany jest przez nasz organizm w pełni, z kolei w postaci naturalnej tylko w 50 procentach. W celu zapobiegania niedoborom folacyny warto w związku z tym sięgnąć po gotowe preparaty dostępne w aptekach.