Wysypka w ciąży

Patrycja Deja / 13 maja 2016

Podczas okresu ciąży kobieca skóra jest narażona na ryzyko pojawienia się zmian skórnych o charakterze patologicznym. W większości przypadków taka sytuacja spowodowana jest burzą hormonów, która ma bardzo duży wpływ na cały organizm (w tym również na skórę). Dodatkowo kobiety w ciąży są dużo bardziej podatne na różnego rodzaju uczulenia i choroby, ponieważ przez całe dziewięć miesięcy układ odpornościowy jest w znacznym stopniu obniżony by nie reagował na płód jak na ciało obce czy pasożyta. Kobieca skóra w okresie ciąży jest bardziej rozciągnięta (osłabiona) i w większym stopniu narażona na wszelkiego rodzaju choroby i zakażenia.

Wysypka w ciąży

U kobiet w ciąży większość wysypek ma charakter niegroźny, zarówno dla samej matki jak i niepoczętego jeszcze dziecka. Jednakże nie należy żadnego z przypadków bagatelizować i wszelkiego rodzaju zmiany skórne konsultować bezpośrednio z lekarzem. Do najczęściej występujących wysypek u ciężarnych należą:

Pokrzywka ciążowa

Podczas przebiegu tej przypadłości pojawiają się niewielkie grudki, najczęściej w okolicach występowania rozstępów (brzuchu, biodrach, narządach płciowych, a także na wargach. Rzadko na kończynach, w niewielu przypadkach na twarzy). Zmiany te występują w wyniku rozszerzenia naczyń krwionośnych i tym samym zwiększeniu ich przepuszczalności. Zmiany te mogą przypominać oparzenia, które pojawiają się na skórze po zetknięciu z pokrzywą. Pokrzywka ciążowa jest uciążliwa i wyjątkowo swędząca. Utrzymuje się niekiedy nawet do 48 godzin. Pojawia się u niektórych kobiet pod koniec ciąży, tj. około 34 tygodnia i znika całkowicie po porodzie.

Przyczyny: alergia pokarmowa, ukąszenie owada błonko-skrzydłowatego, reakcja na przyjmowane leki, problemy z tarczycą, choroba nowotworowa, produkcja przez układ immunologiczny substancji zwalczającej własne tkanki.

Objawy: świąd, pieczenie, czerwone bąble.

Leczenie: Tak jak w przypadku każdego innego leczenia, należy skonsultować ten fakt z lekarzem prowadzącym ciążę. W przypadku pokrzywki ciążowej najskuteczniejsze będą doustne leki kortykosteroidowe, przeciwhistaminowe, które przyniosą natychmiastową ulgę w dolegliwościach. Mimo, iż wysypka jest wyjątkowa uciążliwa, nie ma żadnego wpływu na zdrowie zarówno matki jak i dziecka.

Świerzbiączka ciążowa (Skaza Basneira)

Świerzbiączka ciążowa, inaczej dermatoza czyli choroba skórna, która atakuje najczęściej kobiety w ciąży i ma charakter wyjątkowo uciążliwy. Charakteryzuje się występowaniem zaczerwienionych obszarów skóry w górnej części tułowia, brzuchu, dekolcie, ramionach czasem na nogach, pośladkach, a także na twarzy. Również często pojawia się na brzuchu i okolicach rozstępów skórnych. Wywołuje świąd. Najczęściej występuje w drugim lub dopiero trzecim trymestrze ciąży. Objawy nie ustępują od razu po porodzie, lecz mogą być jeszcze aktywne do trzech tygodni po odbytym porodzie – czyli okresie, w którym w organizmie kobiety następuje naturalna regulacja poziomu hormonów. Świerzbiączkę można leczyć przy wykorzystaniu preparatów przeciwhistaminowych.

Przyczyny: świerzbiączka ciążowa występuje często u kobiet chorych na atopowe zapalenie skóry, katar alergiczny lub astmę oskrzelową.

Objawy: nadmierne przesuszanie skóry, świąd, występowanie rumienia, nadmierne złuszczanie skóry, skóra przypomina rybie łuski.

Leczenie: Lekarz nie ustala konkretnego sposobu leczenia. Zaleca przyjmowanie leków przeciwhistaminowych, które pomagają w uśmierzeniu świądu.

Grudkowe zapalenie skóry

Przypadłość ta objawia się wysypką, którą wywołuje podwyższony poziom gonadotropin i obniżony poziom estrogenu oraz kortyzolu. Pojawienie się tego rodzaju zapalenia ściśle związane jest z burzą hormonalną, którego doświadcza kobieta podczas ciąży. Wysypka objawia się poprzez czerwone swędzące grudki, które mogą ulec przekształceniu w nadżerki i strupy. Wysypkę charakteryzuje różne natężenie swędzenia od bardzo uciążliwego po delikatne. Grudkowe zapalenie skóry nie jest groźne zarówno dla matki, jednakże należy zaznaczyć, że może powodować poronienie lub obumarcie płodu. Grudkowe zapalenie skóry najczęściej znika jeszcze w trakcie ciąży lub tuż po porodzie.

Leczenie: Leczenie tego rodzaju wysypki polega na przyjmowaniu doustnie leków kortykosteroidowych, które przynoszą szybką ulgę.

Opryszczki ciężarnych

Są pęcherzowymi dermatozami pojawiającymi się w okresie ciąży. Przypadłość ta jest rzadkim schorzeniem (występowanie 1:60 000). Wykwity pojawiają się w drugim, bądź trzecim trymestrze ciąży. Zmiany na skórze mają charakter wielopostaciowy. W większości przypadków pierwsze zmiany u kobiet pojawiają się w okolicy pępka, skąd ulegają rozprzestrzenianiu się na tułów oraz kończyny. Początkowo występuje obrzęk (rumień) oraz wielokoliste bąble pokrzywkowe. Później pojawiają się pęcherzyki. Występowanie zmian na skórze poprzedzone jest złym samopoczuciem, rozbiciem, gorączką, bólami głowy, nudnościami, pieczeniem i świądem skóry. W rozpoznaniu pomocne jest badanie immunopatologiczne.

Opryszczka ciężarnych na ogół ustępuje po porodzie lub po zakończeniu karmienia przez matkę.

Przeprowadzone badania wykazały, że u kobiet z tą przypadłością zagrożenie płodu występuje znamiennie częściej, większe jest również ryzyko wczesnego porodu oraz zahamowania wzrostu płody.

Leczenie: W postaciach łagodnych zaleca się leczenie miejscowe kremami z kortykosteroidami, a także podawanie leków przeciwhistaminowych i wapnia. W bardziej nasilonych postaciach konieczne będzie zastosowanie leczenia pod ścisłym nadzorem lekarza prowadzącego ciążę.

Liszajec opryszczkowy

Jest niezwykle rzadką wysypką i najczęściej atakuje kobiety w ciąży. Objawem są pęcherze ropne o spiralnym kształcie, które pojawiają się na kilka dni i znikają. Po upływie kilku dni pojawiają się kolejne, które znów znikają. Proces ten ulega powtórzeniom. Pojawieniu się liszajca opryszczkowego towarzyszą dreszcze, gorączka, wymioty, bóle stawów, biegunka o różnym nasileniu, a nawet wypadanie włosów. Pęcherzom ropnym towarzyszy nieprzyjemny świąd i pieczenie.

Leczenie: Polega na przyjmowaniu hormonów adrenokortykotropowych, dzięki którym organizm zwiększa produkcję steroidów i kortyzonu pomagających w szybkim zwalczeniu choroby. Mimo natychmiastowego podjęcia leczenia u większości chorych liszajec opryszczkowy pozostawia blizny w miejscu pryszczy. Jednym z objawów towarzyszących wysypce jest drastyczny spadek wapnia we krwi. Nie wiadomo jednak, czy hipokalcemia (niedobór wapnia) jest spowodowany liszajcem opryszczkowym, czy też radykalny spadek wapnia wywołuje chorobę.

Zapalenie mieszków włosowych

Jest to wysypka, która występuje w górnych partiach tułowiu. Ściślej, są to niewielkie ropiejące guzki w okolicy mieszków włosowych. Przypadłość ta jest bardzo uciążliwa i może się pojawić na każdym etapie ciąży.

Leczenie: Najczęściej ogranicza się do podania leków przeciwhistaminowych, które łagodzą swędzenie i zapobiegają powstawaniu nowych ognisk zapalnych.

Rumień guzowaty ciężarnych

Rumień guzowaty jest chorobą zapalną tkanki tłuszczowej i skóry. Charakteryzuje się czerwonymi i bolesnymi guzami występującymi na skórze o średnicy 1-1,5 cm umiejscowione najczęściej na dolnych kończynach tj. udach, podudziach, pośladkach. Mogą również wystąpić na rękach, tułowiu, ramionach. Przed pierwszym pojawieniem się rumienia, może również wystąpić stan podgorączkowy, a także ogólne osłabienie, ból stawów i brzucha, kaszel, chrypa, biegunka. Guzy początkowo są czerwone, następnie zmieniają koloryt na brązowy, by w końcowej fazie przejść w zielony kolor. Zmiany spowodowane rumieniem guzowatym znikają samoistnie po upływie 2-9 tygodni.