Gastropatia wrotna - przyczyny, objawy, leczenie

Małgorzata Florków / 5 czerwca 2019

Gastropatia wrotna określana jest również jako gastropatia zastoinowa. Jest to przypadłość wynikająca z zastoju krwi w żołądku, przyczyniająca się do wystąpienia zaburzeń mikrokrążenia w żołądku. Nadciśnienie wrotne występuje bardzo często u pacjentów zmagających się z marskością wątroby, żylakami przełyku lub żołądka. Ta uciążliwa przypadłość może spowodować wystąpienie utajonego krwawienia do przewodu pokarmowego. Efektem tego są zaburzenia wchłaniania i poposiłkowe bóle brzucha.

Gastropatia wrotna - przyczyny, objawy, leczenie

Głównym czynnikiem odpowiedzialnym za wystąpienie gastropatii wrotnej jest uszkodzenie wątroby, jednak wyróżnia się inne czynniki sprzyjające tej chorobie tj. zakażenia bakteryjne, długotrwałe przyjmowanie leków (środków przeciwzapalnych, przeciwbólowych, przeciwgorączkowych), a także nadużywanie alkoholu i nałogowe palenie papierosów. Gastropatia wrotna jest chorobą, którą nie należy bagatelizować, gdyż zlekceważenie konieczności leczenia może doprowadzić do wystąpienia krwotoku niebezpiecznego dla życia.

Co przyczynia się do wystąpienia gastropatii wrotnej?

Gastropatia wrotna to przypadłość, która prowadzi do uszkodzenia komórek nabłonka ścian żołądka. Za rozwój choroby odpowiadają trudności w przedostaniu się pożywienia z przewodu pokarmowego do jelita cienkiego. Ze względu na brakujące części enzymów pokarm ten może być nieprawidłowo przetworzony. Skutkuje to jego zaleganiem w przewodzie pokarmowym i zaburzeniem mikrokrążenia jelitowego oraz żołądkowego. Stan ten określany jest jako nadciśnienie wrotne. Konsekwencją tego jest wystąpienie krążenia obocznego i zastój krwi w żołądku, który powoduje uszkodzenie jego ścian. Prawdopodobieństwo zachorowania na tę przypadłość wzrasta wraz z wiekiem. Głównym czynnikiem odpowiedzialnym za rozwój choroby jest nadużywanie alkoholu, który z kolei prowadzi do marskości wątroby. Schorzenie to skutkuje niedrożnością żyły wrotnej przyczyniającej się do wystąpienia krwotoków. Zastój krwi to przypadłość, na którą narażone są osoby cierpiące na refluks, wrzody żołądka, a także zmagające się z przewlekłym zakażeniem bakteryjnym (szczególnie Helicobacter Pylori).

Rodzaje gastropatii wrotnej

W medycynie wyróżnia się dwa rodzaje gastropatii wrotnej: stopień lekki i ciężki.

U osób cierpiącym na stopień lekki choroby, podczas badania przy pomocy endoskopu, widoczne są na błonie śluzowej żołądka mozaikowatości. Stan ten jednak nie jest jeszcze bardzo nasilony, a ryzyko wystąpienia krwawienia do przewodu pokarmowego wynosi od 3 do 30%. U pacjentów ze stopniem ciężkim gastropatii wrotnej, stan jest bardziej poważny. Mozaikowatość błony śluzowej żołądka jest bardzo nasilona, uwidocznione są także cechy krwawienia podśluzówkowego. Prawdopodobieństwo wystąpienia krwawienia do przewodu pokarmowego wzrasta aż do 40-60%. W początkowym etapie rozwoju gastropatia przebiega bezobjawowo, co utrudnia jej zdiagnozowanie.

Objawy gastropatii wrotnej

W sytuacji, gdy choroba przybiera na sile mogą pojawić się następujące symptomy dyspeptyczne:

-nasilające się osłabienie organizmu,

-dolegliwości bólowe brzucha o zmiennym stopniu nasilenia,

-częste mdłości, którym mogą towarzyszyć wymioty,

-uczucie pełności w żołądku, niezależnie od ilości spożytego pokarmu,

-objawy podobne do zgagi tj. odbijanie i pieczenie w przełyku.

Jeśli zaawansowanie choroby doprowadzi do wystąpienia krwawienia do przewodu pokarmowego, zauważyć można również ciemne zabarwienie stolca. Gastropatii towarzyszy także niedokrwistość, którą można rozpoznać wykonując podstawowe badania laboratoryjne krwi.

Diagnostyka gastropatii

Rozwój medycyny umożliwia precyzyjne i bezpieczne diagnozowanie nadciśnienia wrotnego, a także jego następstw. Podstawowym badaniem stosowanym w diagnostyce nadciśnienia wrotnego jest gastroskopia i kolonoskopia. Badania te są nieprzyjemne, w związku z czym możliwe jest ich przeprowadzenie w znieczuleniu ogólnym, bądź sedacji. Przed wykonaniem tych badań pacjent musi być na czczo i zastosować się do zaleceń lekarza. Gastroskopia lub kolonoskopia może być uzupełniona również innymi badaniami np. ultrasonografią i badaniami laboratoryjnymi z krwi.

Leczenie gastropatii wrotnej

Osoby zmagające się gastropatia wrotną leczy się przyczynowo. Celem przeprowadzonego leczenia jest całkowite wyleczenie lub zahamowanie rozwijającej się choroby zasadniczej. U pacjentów z marskością wątroby, która była główną przyczyną wystąpienia gastropatii, konieczne jest całkowite odstawienie alkoholu. Czasami zdarza się, że gastropatia wrotna wywołana może być bakterią Helicobcter Pyroli. W takich przypadkach wprowadza się odpowiednią antybiotykoterapię. U osób poddanych długotrwałej terapii środkami przeciwzapalnymi i przeciwbólowymi konieczne jest wprowadzenie środków farmakologicznych, których zadaniem będzie zahamowanie wydzielania kwasu żółciowego. W przypadku wystąpienia nadwrażliwości pokarmowej konieczne jest wykluczenie z diety szkodliwych pokarmów. Chorzy cierpiący na gastropatię wrotną muszą przebywać pod stałą opieką gastrologa. Ważnym elementem takiej opieki medycznej jest regularne wykonywanie badań endoskopowych, które pomogą zapobiegać wystąpieniu krwawień do przewodu pokarmowego.