Rukiew wodna - roślina o niepospolitych właściwościach

Anna Serwatkiewicz / 13 lipca 2016

Rukiew wodna to roślina, która znana była już starożytnym, a jej właściwości doceniał sam Hipokretes lecząc swoich pacjentów. W Polsce występuje obficie i pospolicie na terenach podmokłych, nadrzecznych, wśród łąk w zachodniej części kraju, lecz nawet w tych rejonach jest stosunkowo rzadko wykorzystywana. Niewielu z nas chociażby rozpoznaje tę roślinę, a jeszcze mniejsza liczba osób zdaje sobie sprawę z jej niepowtarzalnych walorów smakowych i właściwości zdrowotnych. Warto jednak bliżej zapoznać się z tą rośliną, gdyż Amerykańskie Centrum Kontroli Chorób i Prewencji (CDC) umieściło ją na czele rankingu zdrowej żywności.

Rukiew wodna - roślina o niepospolitych właściwościach

Rukiew wodna(Nasturtium officinalle) jest nazywana również rzeżuchą wodną. Smakiem zbliżona jest do tej chętnie wysiewanej w naszych domach rośliny. Posiada wiele właściwości, m. in. pozytywnie wpływa na pracę wątroby, skutecznie działa w profilaktyce zaparć, kaszlu, zalecana jest osobom nerwowym. Ponadto zawarte w niej związki wpływają na obniżenie ciśnienia, zwiększenie wydolności i podniesienie wyników sportowych.

Rukiew posiada również właściwości antynowotworowe, dzięki nadającym jej specyficzny smak izotiocyjanianom. Zgodnie z opinią naukowców z Uniwersytetu w Ulster, wpływają one na zatrzymanie namnażania się komórek rakowych w guzach i zapobiegają nawrotom choroby nowotworowej. Ponadto rukiew wodna jest również źródłem związków wpływających na hamowanie lub opóźnienie działania enzymów wątrobowych I fazy, których aktywność polega na pobudzaniu wielu czynników rakotwórczych powodujących wzrost komórek nowotworowych. Zawarte w rukwi substancje wzmagają bowiem dobroczynne działanie enzymów wątrobowych typu II, które wpływają na zwiększone wydalanie czynników przyczyniających się do powstawania komórek rakowych.

Ponadto rukiew bogata jest w witaminę A i C uznawane za źródło młodości ze względu na swoje działanie aktyoksydacyjne. Dieta bogata w liście rukwi sprzyja spłycaniu zmarszczek, zwężaniu porów, a także zmniejszaniu przebarwień skórnych.  Rzeżucha wodna posiada też więcej beta-karotenu niż marchew, uznawana za jego główne źródło i dzięki niemu może być skuteczną bronią w walce z wolnymi rodnikami, które przyczyniają się do niszczenia komórek skóry.

Należy nadmienić, że duża zawartość witaminy C i jej działanie przeciwutleniające wpływa korzystnie na układ krążenia, krew, pracę mózgu, a nawet profilaktykę zaćmy, choroby Alzheimera i uszkodzeń mózgu, wspomagając odbudowę tkanki nerwowej i przeciwdziałając jej procesom starzenia się.

Rukiew wodna to również bogate źródło żelaza, kwasu foliowego, wapnia oraz potasu, który występuje w niej w większej ilości, niż w pomidorach słynących z wysokiej zawartości tego pierwiastka. Duża podaż potasu przyczynia się do zmniejszenia wydalania wapnia z moczem, przeciwdziała złamaniom wpływając na wytrzymałość kości oraz wspomaga profilaktykę chorób układu kostnego. Co ciekawe, zaledwie jedna filiżanka liści rukwi zapewnia dzienne zapotrzebowanie organizmu na potas.

Bogactwo witamin i pierwiastków zawartych w liściach i łodygach rukwi sprawia, iż uzyskiwana z nich glikonasturcyna w postaci wyciągu podawana jest osobom borykającym się z awitaminozą.

Obecnie bez problemu można samodzielnie spróbować wyhodować własną rukiew w donicy lub przydomowym ogródku czy szklarni. Nasiona są dostępne w sklepach ogrodniczych oraz za pośrednictwem sklepów internetowych. Uprawa wymaga systematycznego nawadniania. Rukiew w naturalnym środowisku występuje na terenach podmokłych, dlatego obfita ilość wody warunkuje jej prawidłowy wzrost.

Rukiew można stosować na wiele sposobów. Szczególnie smaczne liście świetnie sprawdzają się jako obkład kanapek posmarowanych masłem i oprószonych solą. Łodygi rukwi można dodawać do zup. Roślina może być spożywana również jako dodatek do sałatek, frittat, makaronów, smoothies i sosów. Znakomicie wyostrzają ich smak i dodają im wyrazistości.